Biblioteka 2.0 on Facebook
Biblioteka 2.0 Strona Główna

Biblioteka 2.0
Forum społeczności czytelników i bibliotekarzy cyfrowych

FAQFAQ  SzukajSzukaj  UżytkownicyUżytkownicy  GrupyGrupy  StatystykiStatystyki
RejestracjaRejestracja  ZalogujZaloguj  AlbumAlbum  DownloadDownload

Poprzedni temat «» Następny temat
Atrybut 15. Prawa
Autor Wiadomość
Monika J. 


Dołączyła: 13 Lut 2007
Posty: 181
Skąd: Z króliczej nory...
Poziom: 12
HP: 0/319
 0%
MP: 152/152
 100%
EXP: 14/27
 51%
Wysłany: 2007-08-28, 21:58   Atrybut 15. Prawa

Atrybut Prawa raczej żadnych kłopotów nie sprawia, z reguły jest to nazwa instytucji lub osoby posiadającej prawa do publikacji. W ePoradniku mamy tłumaczenie oryginalnej specyfikacji DC, ale tak się zastanawiam, patrząc na instrukcje wypełniania poprzednich atrybutów, czy nie przydałoby się ciut łopatologii (w końcu to poradnik ;-) ) i jakaś krótka wzmianka, że podajemy nazwę instytucji, ewentualnie nazwisko i imię posiadacza praw, itp. Tak dla pełnego poinstruowania nowo praktykujących ;-)
Co na to forumowicze? :-)

Zobacz w ePoradniku »
 
     
Tomasz Kalota 
Tomasz Kalota


Wiek: 45
Dołączył: 13 Lut 2007
Posty: 322
Skąd: Wrocław
Poziom: 16
HP: 0/556
 0%
MP: 265/265
 100%
EXP: 30/39
 76%
Wysłany: 2008-03-30, 12:46   Re: Atrybut 15. Prawa

Ten atrybut nie doczekał się jeszcze szerszej debaty, mimo że dyskusje na jego temat były już prowadzone w różnych miejscach. Chciałbym więc zasugerować pewne poprawki do ePoradnika, które kiedyś zaproponował już Skarbimir. Propozycja Skarbimira została ostatnio poparta bardzo konkretnymi przykładami w postaci publikacji udostępnionych w KPBC. W ePoradniku wstawiłem już definicję praw zaproponowaną przez Skarbimira, ale zachęcam do dyskusji na ten temat i jeśli okaże się to konieczne do doprecyzowania tej definicji.

Moja pierwsza sugestia jest taka aby ujednolicić oznaczenie dla publikacji udostępnianych na różnych rodzajach licencji CC. Takie rozwiązanie umożliwiłoby rozproszone wyszukiwanie publikacji udostępnionych na konkretnych licencjach w różnych BC.

Zobacz w ePoradniku »
_________________
Myśl więziona w księdze jest hańbą dla księgi.

Tomasz Kalota | Digitalizacja.pl | eBooki.com.pl
Ostatnio zmieniony przez Tomasz Kalota 2008-04-06, 00:25, w całości zmieniany 1 raz  
 
 
     
Tomasz Kalota 
Tomasz Kalota


Wiek: 45
Dołączył: 13 Lut 2007
Posty: 322
Skąd: Wrocław
Poziom: 16
HP: 0/556
 0%
MP: 265/265
 100%
EXP: 30/39
 76%
Wysłany: 2008-04-02, 20:09   Re: Atrybut 15. Prawa

A co powiecie na takie zaprezentowanie informacji dotyczących atrybutu "Prawa"? - http://www.bibliotekacyfrowa.pl/publication/4950

Kilka argumentów za:
1. Użytkownik wie kto jest właścicielem oraz na jakich warunkach może korzystać z danej publikacji.
2. Podmiot posiadający prawa może udostępniać publikacje na różnych licencjach, odpowiednich dla danej publikacji.
3. Właścicielem praw może być autor, który może wyrazić zgodę na publikacje swoich prac na indywidualnej licencji określonej w umowie z BC, co może zachęcić autorów do publikowania swoich prac bez konieczności przekazywania praw bibliotece.
4. Czytelnik przy pomocy wyszukiwania rozproszonego może znaleźć publikacje tylko na tych licencjach, które go interesują.
5. Można łatwo pogrupować publikacje udostępniane na różnych licencjach np. w celach statystycznych.
6. Na podstawie statystyk zastosowania różnych licencji można zaobserwować które instytucje najskuteczniej promują wolną kulturę. Może to być przydatne dla ważnych tego świata, którzy być może z jakichś powodów chcieliby konkretnie wspierać działania na rzecz wolnej kultury i wolnego dostępu, a nie tylko o tym mówić ;-) .

Przy zastosowaniu takiego rozwiązania konieczne będzie stworzenie regulaminu BC, który wyraźnie i jednoznacznie poinformuje czytelnika, że ma on obowiązek zapoznania się z licencją każdej publikacji, z której chce skorzystać w sposób inny niż czytanie w BC.

A może są jakieś przeciwwskazania dla takiego rozwiązania?

Zobacz w ePoradniku »
_________________
Myśl więziona w księdze jest hańbą dla księgi.

Tomasz Kalota | Digitalizacja.pl | eBooki.com.pl
 
 
     
sk 
sk

Dołączył: 19 Lut 2007
Posty: 292
Skąd: KPBC, Toruń
Poziom: 15
HP: 0/488
 0%
MP: 233/233
 100%
EXP: 35/35
 100%
Wysłany: 2008-04-02, 22:10   

Moim zdaniem w tym przypadku wygląda to znakomicie. Ściśle rzecz biorąc, mam na myśli przede wszystkim precyzję informacji, a nie sam wygląd. Zastanawiam się tylko, czy nie pojawią się komplikacje przy innych publikacjach. Jak np. wyglądałoby to w przypadku Waszego hitu Kodex Napoleona? Mnie bardziej niż to, co jest obecnie, podobałoby się coś w rodzaju "Prawa: domena publiczna", a pod "więcej informacji" link do czegoś bardziej liberalnego, np. do zwięzłej deklaracji a la PLoS, jak proponował Remigiusz (choć nie jestem pewny, czy serio).

relis napisał/a:
To może zamiast tych regulaminów napisać tak w przypadku serwowania "wolnego" zasobu - jak napisano w PLoS dla Open Access:
Cytat:

Everything we publish is freely available online for you to read, download, copy, distribute, and use (with attribution) any way you wish.


No ale tu już wykraczamy poza kwestie formalnej poprawności i wchodzimy w sferę ideolo :-) .

Przy okazji, chyba pora zacząć słać supliki do Poznania, żeby pomyśleli o takiej modyfikacji engine'u generującego strony z opisami, która pozwoliłaby popularnym wyszukiwarkom odpowiednio zakwalifikować publikacje z otwartymi licencjami (przykład 1, przykład 2). Wcale nie trzeba wiele...
 
     
Monika J. 


Dołączyła: 13 Lut 2007
Posty: 181
Skąd: Z króliczej nory...
Poziom: 12
HP: 0/319
 0%
MP: 152/152
 100%
EXP: 14/27
 51%
Wysłany: 2008-04-02, 22:24   

Jeśli dobrze wnioskuję z tłumaczenia DC i normy o nim "dawne" rozumienie atrybutu Prawa i podawanie w nim nazwy instytucji, która dany tekst opublikowała w b-tece cyfrowej było nieco niewłaściwe. Jakby nie było nie zawsze będzie się to pokrywało z instytucją czy osobą która faktycznie takie prawa ma (pokrywać się będzie w przypadku współczesnych wydawnictw, np. zeszytów naukowych jakiejś uczelni). Czyżby Dublin Core nie przewidywał "chwalenia się" kto dany tekst do BC dorzucił? ;-) Wychodzi na to, że najwłaściwszy do tego byłby kwalifikator "Publikacja" w tymże atrybucie?

Zobacz w ePoradniku »
 
     
sk 
sk

Dołączył: 19 Lut 2007
Posty: 292
Skąd: KPBC, Toruń
Poziom: 15
HP: 0/488
 0%
MP: 233/233
 100%
EXP: 35/35
 100%
Wysłany: 2008-04-02, 22:46   

O żesz... Dublin Core nie przewidział rzeczy tak elementarnej? Co za nietakt ;-) . No, ale w przypadku publikacji podawanej jako przykład przez Tomasza Biblioteka Uniwersytecka we Wrocławiu chyba rzeczywiście ma prawa autorskie.
 
     
Monika J. 


Dołączyła: 13 Lut 2007
Posty: 181
Skąd: Z króliczej nory...
Poziom: 12
HP: 0/319
 0%
MP: 152/152
 100%
EXP: 14/27
 51%
Wysłany: 2008-04-02, 23:08   

Bibliotekarze cyfrowi sprytnie ten "nietakt" ominęli ;-) i wychodzi na to, że np. Biblioteka Śląska ma prawa do Bibliografii Historyi Polskiej , czasopisma Zaranie Śląskie , a np. BGUŚ do czasopisma Sztuki Piękne. To tylko parę przykładów po krótkich poszukiwaniach na własnym podwórku. ;-)


Zobacz w ePoradniku »
 
     
Tomasz Kalota 
Tomasz Kalota


Wiek: 45
Dołączył: 13 Lut 2007
Posty: 322
Skąd: Wrocław
Poziom: 16
HP: 0/556
 0%
MP: 265/265
 100%
EXP: 30/39
 76%
Wysłany: 2008-04-02, 23:15   

sk napisał/a:
(...)
Zastanawiam się tylko, czy nie pojawią się komplikacje przy innych publikacjach. Jak np. wyglądałoby to w przypadku Waszego hitu Kodex Napoleona? Mnie bardziej niż to, co jest obecnie, podobałoby się coś w rodzaju "Prawa: domena publiczna", a pod "więcej informacji" link do czegoś bardziej liberalnego, np. do zwięzłej deklaracji a la PLoS, jak proponował Remigiusz (choć nie jestem pewny, czy serio).
(...)

W przypadku Kodex Napoleona itp. faktycznie może być tak jak napisałeś. A może tak:
Prawa: nazwa instytucji udostępniającej
Licencja: domena publiczna
Treść licencji: deklaracja albo jakiś tekst wyjaśniający czym jest domena publiczna

Nazwa instytucji w tym przypadku może być dowolna bo do tego uprawnia domena publiczna. Jednak może warto żeby ktoś się podpisał pod udostępnioną kopią cyfrową w sensie wzięcia odpowiedzialności za wiarygodność udostępnionej treści. Coś w rodzaju "potwierdzam zgodność z oryginałem" a udostępniłem ten utwór bo licencja "domena publiczna" mi na to pozwala, jeśli czytelniku chcesz wykorzystać ten utwór do własnych celów to zapoznaj się z treścią licencji. Myślę, że w regulaminie powinno być wyjaśnione jak czytelnik ma rozumieć zapisy i jak korzystać z licencji, to chyba będzie najprostsze rozwiązania.
_________________
Myśl więziona w księdze jest hańbą dla księgi.

Tomasz Kalota | Digitalizacja.pl | eBooki.com.pl
 
 
     
Monika J. 


Dołączyła: 13 Lut 2007
Posty: 181
Skąd: Z króliczej nory...
Poziom: 12
HP: 0/319
 0%
MP: 152/152
 100%
EXP: 14/27
 51%
Wysłany: 2008-04-02, 23:28   

Tylko czy ten moment:
Tomasz Kalota napisał/a:

Prawa: nazwa instytucji udostępniającej

to nie będzie właśnie powtórzenie tego samego błędu? Może tak:
Publikacja: nazwa instytucji udostępniającej.
A słowo "Prawa" przy informacji o licencjach.
 
     
Tomasz Kalota 
Tomasz Kalota


Wiek: 45
Dołączył: 13 Lut 2007
Posty: 322
Skąd: Wrocław
Poziom: 16
HP: 0/556
 0%
MP: 265/265
 100%
EXP: 30/39
 76%
Wysłany: 2008-04-02, 23:40   

Monika J. napisał/a:
Tylko czy ten moment:
Tomasz Kalota napisał/a:

Prawa: nazwa instytucji udostępniającej

to nie będzie właśnie powtórzenie tego samego błędu? Może tak:
Publikacja: nazwa instytucji udostępniającej.
A słowo "Prawa" przy informacji o licencjach.

Właściwie to nie jestem pewien czy należy to traktować jako błąd. Tu chyba głównie chodzi o prawa majątkowe, które można posiadać bo jest się autorem, bo się kupiło te prawa od autora, bo się podpisało z autorem umowę/licencję, albo ma się prawo do udostępnienia kopii treści źródła bo treść źródła należy do domeny publicznej.
_________________
Myśl więziona w księdze jest hańbą dla księgi.

Tomasz Kalota | Digitalizacja.pl | eBooki.com.pl
 
 
     
sk 
sk

Dołączył: 19 Lut 2007
Posty: 292
Skąd: KPBC, Toruń
Poziom: 15
HP: 0/488
 0%
MP: 233/233
 100%
EXP: 35/35
 100%
Wysłany: 2008-04-03, 09:04   

Podzielam wątpliwości Moniki. Trochę wydaje mi się to wszystko pokrętne i zastanawiam się, po co tak komplikować. Weźmy taki przykład, może nie całkiem analogiczny, ale za to chyba niebudzący kontrowersji. Poniższe zdjęcie jest dostępne na licencji CC by-nc-sa 2.0 (mogę dać słowo honoru :-) )



Jeśli chcielibyśmy je opisać, co powinniśmy wpisać w rubryczce "prawa"? Mnie, bo umieściłem je tutaj i zapewniłem Was, że zdjęcie jest na CC? Nonsens. Właścicieli przedstawionych budynków? Oczywiście nie. Napiszemy, że zdjęcie jest na licencji CC by-nc-sa 2.0 i że autorem jest niejaki Giamesh. Koniec, kropka.

Dlaczego tak? Po pierwsze dlatego, że tak się utarło i w takim miejscu większość ludzi spodziewa się właśnie informacji o prawach autorskich (a nie jakichkolwiek innych). Po drugie dlatego, że informacje o pr. autorskich, szczególnie licencja określająca warunki użycia obiektu cyfrowego, mają dla użytkownika największe znaczenie, bo pozwalają stwierdzić, co może z nim zrobić. (Miejsce licencji CC może zająć oczywiście jakakolwiek inna albo wskazanie, że rzecz należy do domeny publicznej.)

Inne sprawy, nawet jeśli rzeczywiście dotyczą jakichś praw (np. prawa własności egzemplarza oryginalnego), proponowałbym w polu prawa pomijać jako mniej istotne, żeby nie powodować niejednoznaczności i nie zmuszać ludzi do zastanawiania się, o co chodzi albo wyraźnie wszystko oznaczać (np. "Właściciel oryginału: XYZ").

P.S. Zdjęcie pochodzi z serwisu Flickr i tam można je obejrzeć w pierwotnym kontekście.
 
     
Monika J. 


Dołączyła: 13 Lut 2007
Posty: 181
Skąd: Z króliczej nory...
Poziom: 12
HP: 0/319
 0%
MP: 152/152
 100%
EXP: 14/27
 51%
Wysłany: 2008-04-03, 11:26   

Nie jestem pewna jak inne biblioteki cyfrowe, ale wychodzi na to, że ŚBC używało/używa tego atrybutu do wskazania, która z instytucji udostępniła daną publikację online. :-|

Zobacz w ePoradniku »
 
     
Spiechu 


Wiek: 35
Dołączył: 16 Sie 2007
Posty: 27
Skąd: Biblioteka Śląska
Poziom: 3
HP: 0/44
 0%
MP: 21/21
 100%
EXP: 9/9
 100%
Wysłany: 2008-04-03, 22:53   

Monika J. napisał/a:
[...] ŚBC używało/używa tego atrybutu do wskazania, która z instytucji udostępniła daną publikację online. :-|

Po to, żeby potem wiadomo było którego z członków ŚBC ścigać jeżeli okaże się, że ktoś rości sobie prawa majątkowe do danej publikacji :-)
 
 
     
sk 
sk

Dołączył: 19 Lut 2007
Posty: 292
Skąd: KPBC, Toruń
Poziom: 15
HP: 0/488
 0%
MP: 233/233
 100%
EXP: 35/35
 100%
Wysłany: 2008-04-05, 14:35   

Monika J. napisał/a:
Nie jestem pewna jak inne biblioteki cyfrowe, ale wychodzi na to, że ŚBC używało/używa tego atrybutu do wskazania, która z instytucji udostępniła daną publikację online. :-|

Zaczęło sie chyba od WBC. Ponieważ tworzy ją grupa bibliotek, pewnie uznano, że wygodnie będzie gdzieś zaznaczyć, że to jest "nasze", a tamto "wasze". Pozwalało to też tworzyć ładne statystyki pokazujące, kto ile już uciułał i kształtować pozytywny wizerunek macierzystej instytucji. Potem inni to rozwiązanie skopiowali.

Zabrakło chyba kilku minut namysłu nad właściwym celem i sensem tego pola DC oraz nad rozpowszechnionymi sposobami informowania o stanie prawnym obiektów cyfrowych. Teraz jest tak, jak jest: dziesiątki tysięcy publikacji w bib. cyfrowych opartych na dlibrze mają w polu "prawa" nazwę biblioteki, która udostępniła daną publikację online i trudno coś z tym zrobić. Stąd te wszystkie intelektualne łamańce, żeby interpretować taki wpis jako "własność egzemplarza papierowego" albo wskazanie "instytucji biorącej odpowiedzialność za wiarygodność udostępnionej treści". Szkoda, bo jak się zastanowić, to sprawa okazuje się dość prosta.

Dlatego poniższą propozycję Tomka traktuję jako krok we właściwym kierunku.

Tomasz Kalota napisał/a:
Moja pierwsza sugestia jest taka aby ujednolicić oznaczenie dla publikacji udostępnianych na różnych rodzajach licencji CC. Takie rozwiązanie umożliwiłoby rozproszone wyszukiwanie publikacji udostępnionych na konkretnych licencjach w różnych BC.


Czyli, żeby nie wdawać się w przydługie rozważania, w przypadku licencji CC wpisujemy:

    - wskazanie podmiotu uprawnionego w zn. pr. aut.
    - "Creative Commons" (to taki "genus proximum"; umożliwi znalezienie wszystkich publikacji CC bez wzgl. na przyjęty wariant CC),
    - wskazanie konkretnej licencji np. "by-sa 2.0 pl" (umożliwi znalezienie wszystkich publikacji na tej konkretnie licencji),
    - link do licencji (to chyba najważniejsze)

To się trzyma kupy. U nas obecnie jest troszkę inaczej, ale będę namawiał p. Bożenę, żeby taki właśnie schemat przyjąć. Czy z rozbiciem na podpola, czy bez, to już chyba sprawa drugorzędna, zwłaszcza, że w XML-u generowanym przez dlibrę podpola i tak występują po prostu jako "rights", bez żadnych dalszych kwalifikacji.
 
     
Tomasz Kalota 
Tomasz Kalota


Wiek: 45
Dołączył: 13 Lut 2007
Posty: 322
Skąd: Wrocław
Poziom: 16
HP: 0/556
 0%
MP: 265/265
 100%
EXP: 30/39
 76%
Wysłany: 2008-04-06, 00:15   

Monika J. napisał/a:
Tylko czy ten moment:
Tomasz Kalota napisał/a:

Prawa: nazwa instytucji udostępniającej

to nie będzie właśnie powtórzenie tego samego błędu?
(...)

sk napisał/a:
Podzielam wątpliwości Moniki. Trochę wydaje mi się to wszystko pokrętne i zastanawiam się, po co tak komplikować.
(...)

OK, macie rację. Faktycznie nie ma sensu komplikować czegoś co może być proste i zrozumiałe, a przede wszystkim funkcjonalne i użyteczne.

Proponuję więc w przypadku domeny publicznej następujący zapis:
atrybut Prawa: pole zostaje puste
kwalifikator Licencja: domena publiczna
kwalifikator Treść licencji: deklaracja albo jakiś tekst wyjaśniający czym jest domena publiczna

W przypadku publikacji, które "posiadają właściciela majątkowego" najbardziej logiczny wydaje się zapis który powyżej zaprezentował Skarbibmir. Obojętnie czy jest to licencja CC czy jakaś inna, ważne żeby wyjaśnić użytkownikowi kto jest właścicielem praw, na jakiej licencji udostępnia i jaka jest treść tej licencji.

sk napisał/a:
(...)
Czy z rozbiciem na podpola, czy bez, to już chyba sprawa drugorzędna, zwłaszcza, że w XML-u generowanym przez dlibrę podpola i tak występują po prostu jako "rights", bez żadnych dalszych kwalifikacji.

Zgoda, że kwalifikacje nie mają znaczenia przy zapisie w XMLu. Uważam jednak, że kwalifikatory są wygodne przy prezentacji informacji oraz przy konstruowaniu zapytań dla wyszukiwania zaawansowanego. Ponadto mam wrażenie, że statystyki pokazujące ilość publikacji udostępnionych na konkretnych licencjach (zwłaszcza tych otwartych) mogą się przysłużyć popularyzacji wolnej kultury, podobnie jak statystyki ilości publikacji i odwiedzin przyczyniają się do rozwoju bibliotek cyfrowych w Polsce. To taka nasza mała rywalizacja, ale najważniejsze, że skuteczna ;-) .
_________________
Myśl więziona w księdze jest hańbą dla księgi.

Tomasz Kalota | Digitalizacja.pl | eBooki.com.pl
 
 
     
Wyświetl posty z ostatnich:   
Ten temat jest zablokowany bez możliwości zmiany postów lub pisania odpowiedzi
Nie możesz pisać nowych tematów
Nie możesz odpowiadać w tematach
Nie możesz zmieniać swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz głosować w ankietach
Nie możesz załączać plików na tym forum
Możesz ściągać załączniki na tym forum
Dodaj temat do Ulubionych
Wersja do druku

Skocz do:  

Powered by phpBB modified by Przemo © 2003 phpBB Group
Biblioteka 2.0 : Forum społeczności czytelników i bibliotekarzy cyfrowych [Dokument elektroniczny] - Tryb dostępu http://forum.biblioteka20.pl
Korzystanie z portalu oznacza akceptację naszej polityki prywatności.
Strona wygenerowana w 0.09 sekundy. Zapytań do SQL: 8